{"id":2266,"date":"2025-08-26T04:14:47","date_gmt":"2025-08-26T04:14:47","guid":{"rendered":"https:\/\/elink.cat\/blog\/?p=2266"},"modified":"2025-08-26T04:14:47","modified_gmt":"2025-08-26T04:14:47","slug":"historiadors-i-intelligencia-artificial-un-ofici-insubstituible","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/elink.cat\/blog\/historiadors-i-intelligencia-artificial-un-ofici-insubstituible\/","title":{"rendered":"Historiadors i intel\u00b7lig\u00e8ncia artificial: un ofici insubstitu\u00efble?"},"content":{"rendered":"<span class=\"span-reading-time rt-reading-time\" style=\"display: block;\"><span class=\"rt-label rt-prefix\">Temps de lectura: <\/span> <span class=\"rt-time\"> 2<\/span> <span class=\"rt-label rt-postfix\">minuts<\/span><\/span><p class=\"p1\">Sempre he tingut una fascinaci\u00f3 especial per la hist\u00f2ria. M\u2019agrada mirar enrere, intentar entendre com vam arribar fins aqu\u00ed, i especular sobre qu\u00e8 hauria passat si les coses haguessin estat diferents. Aquesta passi\u00f3 em fa tamb\u00e9 sensible a un debat que aquests dies ha tornat a la primera l\u00ednia: pot la intel\u00b7lig\u00e8ncia artificial substituir els historiadors?<\/p>\n<p class=\"p1\">La pregunta em va venir al cap despr\u00e9s de llegir un article al <i>Washington Post<\/i> (\u201c<a href=\"https:\/\/www.washingtonpost.com\/business\/2025\/08\/24\/ai-job-replacement-historians\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Will historians really be replaced by AI? They remain skeptical<\/a>\u201d). En ell es plantejava, amb cert to provocador, si el treball dels historiadors podria ser assumit per models d\u2019IA cada cop m\u00e9s potents i capa\u00e7os d\u2019analitzar grans quantitats de dades.<\/p>\n<p class=\"p1\">Per\u00f2 la hist\u00f2ria, al meu entendre, no \u00e9s nom\u00e9s dades. \u00c9s context, interpretaci\u00f3, sensibilitat cultural, i fins i tot un cert sentit narratiu. La IA pot fer coses molt interessants: creuar arxius, processar documents inaccessibles, descobrir patrons en fonts que cap hum\u00e0 tindria temps d\u2019analitzar. Per\u00f2, quan toca explicar per qu\u00e8 una societat va triar un cam\u00ed i no un altre, o qu\u00e8 significava una decisi\u00f3 pol\u00edtica en el seu temps, aqu\u00ed entra en joc la mirada humana. L\u2019historiador no nom\u00e9s descriu fets: els dota de significat.<\/p>\n<p class=\"p1\">S\u00f3c dels que pensa que la substituci\u00f3 total de professions ha estat m\u00e9s un relat recurrent que no pas una realitat. S\u00ed, hi ha oficis que han desaparegut amb els canvis tecnol\u00f2gics, per\u00f2 tamb\u00e9 n\u2019han sorgit de nous. El cas dels historiadors em sembla paradigm\u00e0tic: la IA no els far\u00e0 prescindibles, per\u00f2 s\u00ed que els transformar\u00e0. Ja no caldr\u00e0 passar mesos en un arxiu cercant una dada, sin\u00f3 que l\u2019IA podr\u00e0 oferir-la en segons. L\u2019historiador, en canvi, haur\u00e0 de centrar-se encara m\u00e9s en el judici cr\u00edtic, en separar el gra de la palla, i en aportar aquesta dimensi\u00f3 humana que els algoritmes, per molt sofisticats que siguin, encara no saben replicar.<\/p>\n<p class=\"p1\">I potser aqu\u00ed hi ha la reflexi\u00f3 m\u00e9s interessant: la IA ens allibera de moltes c\u00e0rregues mec\u00e0niques i repetitives, per\u00f2 ens deixa davant d\u2019un mirall. Ens obliga a preguntar-nos qu\u00e8 \u00e9s irrenunciablement hum\u00e0 en cada professi\u00f3. En el cas dels historiadors, crec que la resposta \u00e9s clara: la capacitat d\u2019interpretar, de donar sentit, i de connectar passat, present i futur amb una mirada cr\u00edtica.<\/p>\n<p class=\"p1\">\u00c9s possible que en el futur els llibres d\u2019hist\u00f2ria s\u2019escriguin amb col\u00b7laboraci\u00f3 estreta entre IA i experts humans. Per\u00f2 si la hist\u00f2ria \u00e9s la ci\u00e8ncia que explica qui som, dif\u00edcilment delegarem aquest relat nom\u00e9s a les m\u00e0quines.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p><span class=\"span-reading-time rt-reading-time\" style=\"display: block;\"><span class=\"rt-label rt-prefix\">Temps de lectura: <\/span> <span class=\"rt-time\"> 2<\/span> <span class=\"rt-label rt-postfix\">minuts<\/span><\/span>Sempre he tingut una fascinaci\u00f3 especial per la hist\u00f2ria. M\u2019agrada mirar enrere, intentar entendre com vam arribar fins aqu\u00ed, i especular sobre qu\u00e8 hauria passat si les coses haguessin estat<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2269,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_crdt_document":"","breadcrumbs_single_post":"","page_title_panel":"","breadcrumbs_single_page":"","single_page_alignment":"","single_page_margin":"","page_structure_type":"","content_style_source":"","content_style":"","blog_post_streched_ed":"","blog_page_streched_ed":"","has_transparent_header":"","disable_transparent_header":"","vertical_spacing_source":"","content_area_spacing":"","single_post_content_background":"","single_page_content_background":"","single_post_boxed_content_spacing":"","single_page_boxed_content_spacing":"","single_post_content_boxed_radius":"","single_page_content_boxed_radius":"","disable_featured_image":"","disable_post_tags":"","disable_author_box":"","disable_posts_navigation":"","disable_comments":"","disable_related_posts":"","disable_header":"","disable_footer":"","footnotes":""},"categories":[14],"tags":[],"class_list":["post-2266","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-tendencies","rishi-post"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.3 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Historiadors i intel\u00b7lig\u00e8ncia artificial: un ofici insubstitu\u00efble? - Blog Elinkcat<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/elink.cat\/blog\/historiadors-i-intelligencia-artificial-un-ofici-insubstituible\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"ca_ES\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Historiadors i intel\u00b7lig\u00e8ncia artificial: un ofici insubstitu\u00efble? - Blog Elinkcat\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Temps de lectura:  2 minutsSempre he tingut una fascinaci\u00f3 especial per la hist\u00f2ria. M\u2019agrada mirar enrere, intentar entendre com vam arribar fins aqu\u00ed, i especular sobre qu\u00e8 hauria passat si les coses haguessin estat\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/elink.cat\/blog\/historiadors-i-intelligencia-artificial-un-ofici-insubstituible\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Blog Elinkcat\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-08-26T04:14:47+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/elink.cat\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/ia-vs-historia.jpeg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1024\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1024\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"\u00d2scar Junyent\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"\u00d2scar Junyent\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"2 minuts\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/historiadors-i-intelligencia-artificial-un-ofici-insubstituible\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/historiadors-i-intelligencia-artificial-un-ofici-insubstituible\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"\u00d2scar Junyent\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/13577ee4b0279d498b46e86c8798afe2\"},\"headline\":\"Historiadors i intel\u00b7lig\u00e8ncia artificial: un ofici insubstitu\u00efble?\",\"datePublished\":\"2025-08-26T04:14:47+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/historiadors-i-intelligencia-artificial-un-ofici-insubstituible\\\/\"},\"wordCount\":460,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/historiadors-i-intelligencia-artificial-un-ofici-insubstituible\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/08\\\/ia-vs-historia.jpeg\",\"articleSection\":[\"Tend\u00e8ncies i novetats en IA\"],\"inLanguage\":\"ca\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/historiadors-i-intelligencia-artificial-un-ofici-insubstituible\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/historiadors-i-intelligencia-artificial-un-ofici-insubstituible\\\/\",\"name\":\"Historiadors i intel\u00b7lig\u00e8ncia artificial: un ofici insubstitu\u00efble? - Blog Elinkcat\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/historiadors-i-intelligencia-artificial-un-ofici-insubstituible\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/historiadors-i-intelligencia-artificial-un-ofici-insubstituible\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/08\\\/ia-vs-historia.jpeg\",\"datePublished\":\"2025-08-26T04:14:47+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/historiadors-i-intelligencia-artificial-un-ofici-insubstituible\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"ca\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/historiadors-i-intelligencia-artificial-un-ofici-insubstituible\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"ca\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/historiadors-i-intelligencia-artificial-un-ofici-insubstituible\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/08\\\/ia-vs-historia.jpeg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/08\\\/ia-vs-historia.jpeg\",\"width\":1024,\"height\":1024},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/historiadors-i-intelligencia-artificial-un-ofici-insubstituible\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Historiadors i intel\u00b7lig\u00e8ncia artificial: un ofici insubstitu\u00efble?\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/\",\"name\":\"Blog Elinkcat\",\"description\":\"\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"ca\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/#organization\",\"name\":\"Blog Elinkcat\",\"url\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"ca\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/01\\\/cropped-elinkcat-default-light-bg.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/01\\\/cropped-elinkcat-default-light-bg.png\",\"width\":1278,\"height\":127,\"caption\":\"Blog Elinkcat\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/13577ee4b0279d498b46e86c8798afe2\",\"name\":\"\u00d2scar Junyent\",\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\"],\"url\":\"https:\\\/\\\/elink.cat\\\/blog\\\/author\\\/ojunyentelink-cat\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Historiadors i intel\u00b7lig\u00e8ncia artificial: un ofici insubstitu\u00efble? - Blog Elinkcat","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/elink.cat\/blog\/historiadors-i-intelligencia-artificial-un-ofici-insubstituible\/","og_locale":"ca_ES","og_type":"article","og_title":"Historiadors i intel\u00b7lig\u00e8ncia artificial: un ofici insubstitu\u00efble? - Blog Elinkcat","og_description":"Temps de lectura:  2 minutsSempre he tingut una fascinaci\u00f3 especial per la hist\u00f2ria. M\u2019agrada mirar enrere, intentar entendre com vam arribar fins aqu\u00ed, i especular sobre qu\u00e8 hauria passat si les coses haguessin estat","og_url":"https:\/\/elink.cat\/blog\/historiadors-i-intelligencia-artificial-un-ofici-insubstituible\/","og_site_name":"Blog Elinkcat","article_published_time":"2025-08-26T04:14:47+00:00","og_image":[{"width":1024,"height":1024,"url":"https:\/\/elink.cat\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/ia-vs-historia.jpeg","type":"image\/jpeg"}],"author":"\u00d2scar Junyent","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"\u00d2scar Junyent","Est. reading time":"2 minuts"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/elink.cat\/blog\/historiadors-i-intelligencia-artificial-un-ofici-insubstituible\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/elink.cat\/blog\/historiadors-i-intelligencia-artificial-un-ofici-insubstituible\/"},"author":{"name":"\u00d2scar Junyent","@id":"https:\/\/elink.cat\/blog\/#\/schema\/person\/13577ee4b0279d498b46e86c8798afe2"},"headline":"Historiadors i intel\u00b7lig\u00e8ncia artificial: un ofici insubstitu\u00efble?","datePublished":"2025-08-26T04:14:47+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/elink.cat\/blog\/historiadors-i-intelligencia-artificial-un-ofici-insubstituible\/"},"wordCount":460,"publisher":{"@id":"https:\/\/elink.cat\/blog\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/elink.cat\/blog\/historiadors-i-intelligencia-artificial-un-ofici-insubstituible\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/elink.cat\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/ia-vs-historia.jpeg","articleSection":["Tend\u00e8ncies i novetats en IA"],"inLanguage":"ca"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/elink.cat\/blog\/historiadors-i-intelligencia-artificial-un-ofici-insubstituible\/","url":"https:\/\/elink.cat\/blog\/historiadors-i-intelligencia-artificial-un-ofici-insubstituible\/","name":"Historiadors i intel\u00b7lig\u00e8ncia artificial: un ofici insubstitu\u00efble? - Blog Elinkcat","isPartOf":{"@id":"https:\/\/elink.cat\/blog\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/elink.cat\/blog\/historiadors-i-intelligencia-artificial-un-ofici-insubstituible\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/elink.cat\/blog\/historiadors-i-intelligencia-artificial-un-ofici-insubstituible\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/elink.cat\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/ia-vs-historia.jpeg","datePublished":"2025-08-26T04:14:47+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/elink.cat\/blog\/historiadors-i-intelligencia-artificial-un-ofici-insubstituible\/#breadcrumb"},"inLanguage":"ca","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/elink.cat\/blog\/historiadors-i-intelligencia-artificial-un-ofici-insubstituible\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"ca","@id":"https:\/\/elink.cat\/blog\/historiadors-i-intelligencia-artificial-un-ofici-insubstituible\/#primaryimage","url":"https:\/\/elink.cat\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/ia-vs-historia.jpeg","contentUrl":"https:\/\/elink.cat\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/ia-vs-historia.jpeg","width":1024,"height":1024},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/elink.cat\/blog\/historiadors-i-intelligencia-artificial-un-ofici-insubstituible\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/elink.cat\/blog\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Historiadors i intel\u00b7lig\u00e8ncia artificial: un ofici insubstitu\u00efble?"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/elink.cat\/blog\/#website","url":"https:\/\/elink.cat\/blog\/","name":"Blog Elinkcat","description":"","publisher":{"@id":"https:\/\/elink.cat\/blog\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/elink.cat\/blog\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"ca"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/elink.cat\/blog\/#organization","name":"Blog Elinkcat","url":"https:\/\/elink.cat\/blog\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"ca","@id":"https:\/\/elink.cat\/blog\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/elink.cat\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/cropped-elinkcat-default-light-bg.png","contentUrl":"https:\/\/elink.cat\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/cropped-elinkcat-default-light-bg.png","width":1278,"height":127,"caption":"Blog Elinkcat"},"image":{"@id":"https:\/\/elink.cat\/blog\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/elink.cat\/blog\/#\/schema\/person\/13577ee4b0279d498b46e86c8798afe2","name":"\u00d2scar Junyent","sameAs":["https:\/\/elink.cat\/blog"],"url":"https:\/\/elink.cat\/blog\/author\/ojunyentelink-cat\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/elink.cat\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2266","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/elink.cat\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/elink.cat\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/elink.cat\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/elink.cat\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2266"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/elink.cat\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2266\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2268,"href":"https:\/\/elink.cat\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2266\/revisions\/2268"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/elink.cat\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2269"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/elink.cat\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2266"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/elink.cat\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2266"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/elink.cat\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2266"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}